Nawigacja

Aktualnie znajdujesz się na:

Aktualności

78. rocznica Powstania Warszawskiego

1 sierpnia przypada 78. rocznica wybuchu Powstania Warszawskiego. Na mocy rozkazu dowódcy Armii Krajowej, gen. Tadeusza Komorowskiego ps. „Bór”, Powstanie rozpoczęło się we wtorek 1 sierpnia 1944 r. o godz. 17.00, w godzinę „W”.

  • Fot. ©neymanjr/Photogenica
    Fot. ©neymanjr/Photogenica

Celem powstańców było wyzwolenie Warszawy spod niemieckiej okupacji, ale tak naprawdę była to walka o niepodległość całego kraju i wolność wszystkich Polaków. Planowane na kilka dni Powstanie upadło 3 października, po 63 dniach walki. W czasie Powstania zginęło 18 tys. żołnierzy Armii Krajowej i 180 tys. ludności cywilnej.

Obok dorosłych do walki stanęły warszawskie dzieci. Chłopcy w wieku 11-18 lat zgłaszali się do dowódców oddziałów powstańczych żądając wręcz, aby pozwolono im podjąć walkę ze znienawidzonym najeźdźcą. Część z nich była odpowiednio przeszkolona w harcerskich Szarych Szeregach lub konspiracyjnych podchorążówkach. Większość zdobywała doświadczenie w ulicznych walkach.

Dowódcy poszczególnych oddziałów ulegali presji ochotników przyjmując od nich przysięgę żołnierza AK i włączając ich do powstańczych szeregów. Kilkunastoletni chłopcy pełnili służbę jako łącznicy, przewodnicy w kanałach, niszczyli butelkami z benzyną niemieckie czołgi, z bronią w ręku pełnili służbę liniową na barykadach.

Zasłynęli z szalonej odwagi i determinacji (…). Wielu z nich zostało rannych lub zapłaciło najwyższą cenę – polegli na polu chwały.

Źródło: sppw1944.org

Co roku, 1 sierpnia o godz. 17.00, w godzinę „W” w całym kraju uruchamiane są syreny alarmowe, a ludzie zatrzymują się w miejscu, by uczcić ten moment.

Również Kierownictwo, funkcjonariusze oraz pracownicy Centralnego Biura Antykorupcyjnego pragną uczcić pamięć Powstańców. Cześć i chwała Bohaterom!

Więcej informacji na temat uroczystości upamiętniających wybuch Powstania Warszawskiego znaleźć można m.in. na stronach Instytutu Pamięci Narodowej czy Muzeum Powstania Warszawskiego.

Nocą, gdy mia­sto od­pły­nie w sen trze­ci,
a nie­bo czar­ną prze­wią­że się chmu­rą,
wstań bez­sze­lest­nie, jak czy­nią to dzie­ci,
i kon­chę ucha t a k przy­łóż do mu­rów.
Za­le­d­wie wes­tchniesz, a już cię do­le­ci
z sa­me­go dołu pię­ter kla­wia­tu­rą
w szu­mach i szme­rach skłę­bio­nej za­mie­ci
mi­nio­nych ist­nień bo­le­sny głos chó­ru.

„Blusz­czem gło­sów spod ruin i zgliszcz
pnie­my się nocą na da­chy i sen,
to­bie, War­sza­wo, w snach na­szych śnisz,
nu­cąc wrze­śnia­mi ża­łob­ny nasz tren.”

– Bie­głam ran­kiem po chleb do pie­kar­ni
(chle­ba do­tąd cze­ka­ją tam w domu),
a ja leżę z ko­szy­kiem bez­rad­nie,
tuż za ro­giem, nie zna­na ni­ko­mu...

– Wła­śnie ręką chwy­ta­łem za gra­nat,
żeby czoł­gi przy­wi­tać nim cel­nie,
zie­mia była spę­ka­na, zo­ra­na –
na­gle świat mi się za­ćmił śmier­tel­nie...

– My­śmy obie wy­nio­sły na no­szach,
jesz­cze ko­cem okry­ły mu nogi,
bo krzy­cze­li do­ko­ła, że po­żar...
Ja na świst­ku pi­sa­łam: „Mój dro­gi...”

„Blusz­czem gło­sów spod ruin i zgliszcz
pnie­my się nocą na da­chy i sen,
to­bie, War­sza­wo, w snach na­szych śnisz,
nu­cąc wrze­śnia­mi ża­łob­ny nasz tren.”

Słu­chaj tych gło­sów ża­ło­snych żar­li­wie,
nim brzask po­ran­ny uci­szy je w nie­bie
i nowe mia­sto w na­pię­tej cię­ci­wie
dni try­um­fal­nych na nowo po­grze­bie.

Słu­chaj tych gło­sów, boś po to szczę­śli­wie
oca­lon zo­stał w tra­gicz­nej po­trze­bie,
byś chleb po­wsze­dni ła­mał spra­wie­dli­wiej
i żył za tam­tych i za sie­bie le­piej.
*
Jak nie ko­chać strza­ska­nych tych mu­rów,
tego mia­sta, co nocą od­pły­wa,
kie­dy obie z grec­kie­go mar­mu­ru –
i umar­ła War­sza­wa, i żywa.

Śpiew murów, Tadeusz Gajcy

 

[Tadeusz Gajcy, ps. „Karol Topornicki”, „Roman Oścień”, „Topór”, „Constant”, „K. T.”, „k. top.”, „Witold Orczyk”, poeta, żołnierz Armii Krajowej, poległ w 16. dniu Powstania w wysadzonej przez Niemców kamienicy przy ul. Przejazd (dziś ul. Gen. Andersa), 2 sierpnia 2009 r. Prezydent RP Lech Kaczyński odznaczył Tadeusza Gajcego Krzyżem Komandorskim Orderu Odrodzenia Polski za wybitne zasługi dla niepodległości Rzeczypospolitej Polskiej oraz za osiągnięcia w działalności na rzecz rozwoju polskiej kultury]

Źródła: ipn.gov.pl; T. Gajcy „Śpiew murów”, Muzeum Powstania Warszawskiego; polona.pl; sppw1944.org

 

Opublikowano w dniu 1.08.2022 r.

przez Serwis Edukacji Antykorupcyjnej

do góry